Wat als iemand jouw idee al heeft bedacht?
Ja, de kans is groot dat er al een app of dienst bestaat die op jouw idee lijkt. Dat is doorgaans geen slecht teken: een markt zonder enig aanbod is meestal een markt zonder vraag. De vraag die er echt toe doet is niet of jij de eerste bent, maar of jij het scherper, voor een duidelijkere doelgroep of gewoon beter uitvoert dan wat er al staat.
Concurrentie is geen slecht nieuws, het is een marktsignaal
Als iemand anders al geld verdient met iets wat op jouw idee lijkt, heeft die persoon het bewijs al voor je geleverd.
Het overkomt bijna iedereen die met een idee rondloopt: je zoekt de naam op, vindt twee of drie vergelijkbare apps, en voelt de moed wegzakken. Dat gevoel is begrijpelijk, maar de conclusie die er meestal op volgt klopt niet. Een idee dat al bestaat is geen bewijs dat de markt bezet is. Het is bewijs dat er een markt is.
Het omgekeerde is vaak veel verontrustender: een idee waar werkelijk niemand iets voor heeft gebouwd. Dat betekent zelden dat jij als enige het probleem ziet. Vaker betekent het dat het probleem niet groot genoeg is om voor te betalen, of dat eerdere pogingen zijn gestopt omdat de vraag ontbrak. Wil je dat verschil voor je eigen idee scherp krijgen, dan helpt het om los van de concurrentievraag te toetsen of er echt marktvraag is.
Sommige mensen twijfelen niet alleen door concurrentie, maar ook uit angst dat iemand hun idee overneemt zodra het zichtbaar wordt. Ook die zorg weegt in de praktijk minder zwaar dan hij voelt, en hoe je een app-idee praktisch beschermt lees je apart. Concurrentie zegt vooral iets positiefs over de vraagkant. Of jij een goede reden hebt om mee te doen, beantwoord je met differentiatie, niet met geheimhouding.
Waarom de eerste zijn zelden de winnaar is
Wie een categorie opent, is zelden degene die hem uiteindelijk domineert.
Google was niet de eerste zoekmachine, Facebook niet het eerste sociale netwerk en Netflix niet de eerste partij die films online aanbood. In elk van die markten stonden er al spelers die de categorie hadden geopend, soms jaren eerder. Wat uiteindelijk won, was niet wie er het eerst was, maar wie het product beter uitvoerde voor de gebruiker die het meest telde.
Dat patroon is geen toeval. Een eerste speler moet de markt nog uitleggen, gebruikers nog overtuigen en fouten nog maken die een volgende partij kan vermijden. Tegen de tijd dat jij instapt, is dat opvoedingswerk vaak al door iemand anders gedaan, en dat is eerder een voordeel dan een nadeel: je hoeft niet meer te bewijzen dat mensen dit soort oplossing willen.
Voor jou betekent dit dat de vraag niet is of je nog wel kunt beginnen. De vraag is wat jij beter, scherper of anders kunt doen dan wat er al staat.
Vier manieren om je te onderscheiden
Je hoeft niet alles opnieuw uit te vinden, je hoeft één ding beter te doen.
Concurrenten bestaan meestal niet omdat ze alles goed doen. Ze bestaan omdat ze iets goed genoeg deden om te overleven, en dat laat vaak ruimte over. Vier plekken waar die ruimte meestal zit:
- Een scherpere niche of doelgroep. Bestaande spelers mikken vaak breed, op iedereen die het probleem ooit heeft. Een variant die zich op één beroep, branche of situatie richt, voelt voor die groep specifiek gemaakt, en dat wint het vaak van iets breed en generiek.
- Een beter deel van de flow. Vaak is niet het hele product zwak, maar één stap erin: het aanmelden, het betalen, het vinden van wat je zoekt. Los precies dat stuk goed op, en je hoeft de rest niet opnieuw uit te vinden.
- Een andere prijs of plek in de markt. Sommige spelers zijn gebouwd voor grote klanten en negeren kleine, of andersom. Een ander prijsmodel of een andere positionering kan een groep bereiken die de bestaande opties links laat liggen.
- Betere uitvoering. Soms is het idee bijna identiek, en wint gewoon de partij die het rustiger, sneller of overzichtelijker maakt. Uitvoering is minder spannend om te bedenken dan een nieuw idee, maar geeft vaak de doorslag.
Kies niet alle vier tegelijk. Eén scherpe keuze is genoeg om mee te beginnen, en die vind je het makkelijkst door je scope terug te brengen tot de kern voordat je iets laat bouwen.
Zo breng je de concurrentie in kaart
Een half uur research levert vaak meer duidelijkheid op dan een week twijfelen.
Voordat je differentieert, moet je weten waar de concurrentie precies staat. Dat hoeft geen uitgebreid onderzoek te zijn. Vier stappen zijn genoeg om het gat te vinden.
-
01
Zoek breed, niet op de exacte naam
Gebruik brede zoektermen, app store categorieën en vergelijkingssites, niet alleen de precieze naam die jij voor je idee in gedachten had.
-
02
Lees de kritische reviews
Kijk naar de reviews met twee of drie sterren van bestaande spelers. Daar staan de klachten die jij mogelijk wel kunt oplossen.
-
03
Doorloop de flow zelf
Meld je aan bij de belangrijkste concurrenten en doorloop het proces als gebruiker. Noteer waar het wringt, waar je afhaakt of waar je iets mist.
-
04
Leg naast elkaar wat overlapt en wat ontbreekt
Zet in een simpel overzicht wie wat doet, voor wie en tegen welke aanpak. Wat overblijft, is het gat waar jij begint.
Test je variant in plaats van te blijven twijfelen
Op een gegeven moment levert nog meer onderzoek weinig meer op.
Zodra je de concurrenten, hun zwakke plek en de hoek waarin jij zou passen op een rijtje hebt, komt er een moment waarop meer research niet meer helpt. Wat wel helpt, is je variant zichtbaar maken. Niet de hele markt in één keer heroveren, maar het ene onderdeel waarmee jij denkt te winnen tastbaar maken voor een paar mensen uit je doelgroep.
Dat hoeft geen omvangrijk traject te zijn. Een klikbaar prototype van je kernflow, gebouwd in één werkdag via een MVP laten maken, is genoeg om te zien of jouw invalshoek echt het verschil maakt, of dat de concurrentie toch iets weet wat jij nog niet zag. Beide uitkomsten zijn nuttig, en allebei sneller te krijgen dan nog een week concurrenten napluizen.
Veelgestelde vragen
Betekent het dat mijn idee al bestaat dat ik moet stoppen?
Nee. Een bestaand aanbod is meestal bewijs dat er markt is, niet dat de markt vol is. De vraag die telt is of jij een scherpere niche, een beter deel van de flow, een andere prijs of plek, of simpelweg betere uitvoering kunt bieden dan wat er al staat.
Hoe vind ik uit wie mijn concurrenten precies zijn?
Zoek breed op de app store, in zoekmachines en op vergelijkingssites, niet alleen op de exacte naam die jij voor je idee gebruikt. Lees vervolgens de kritische reviews van wat je vindt en doorloop de belangrijkste concurrenten zelf als gebruiker, zodat je ziet waar het wringt.
Moet ik wachten tot ik iets volledig unieks heb bedacht?
Nee, en dat is meestal ook niet realistisch. De meeste succesvolle apps zijn geen volledig nieuw idee, maar een bestaand idee beter uitgevoerd voor een duidelijkere doelgroep. Wachten op iets unieks kost tijd, terwijl differentiatie op uitvoering of niche vaak al genoeg is om te beginnen.
Kan ik mijn idee alsnog beschermen als het lijkt op iets bestaands?
Bescherming werkt anders dan de meeste mensen denken: het gaat vooral om auteursrecht op je concrete uitwerking, niet om het idee zelf. Laat je bij twijfel over jouw situatie juridisch adviseren, en lees ondertussen hoe je een app-idee in de praktijk beschermt.
Wat als de bestaande concurrent veel groter is dan ik?
Grotere partijen bewegen vaak trager en richten zich noodgedwongen op de brede markt. Dat laat ruimte voor een kleinere speler die zich op één niche, één deel van de flow of één type gebruiker richt en dat stuk beter doet dan de grote partij ooit zal doen.
Wanneer moet ik gewoon beginnen met bouwen?
Zodra je de belangrijkste concurrenten in kaart hebt en weet welk gat jij wilt vullen. Vanaf dat punt levert verder onderzoek weinig meer op, en is een klikbaar prototype van je kernflow de snelste manier om te zien of je aanpak werkt.
